Tanınızı Seçin
Taburculuk sonrası özel bilgilerinizi görmek için tanınıza tıklayın.
Kalp Krizi
Kalp Damarı Tıkanması
Stent
Damar İçine Stent Takılması
Ritim Bozukluğu
Düzensiz Kalp Atışı
Kalp Pili
Kalp Pili Takıldıktan Sonra
Hipertansiyon
Yüksek Tansiyon Yönetimi
Kalp Yetmezliği
Kronik Kalp Yetmezliği Rehberi
🫀 Miyokard İnfarktüsü
Kalp Krizi Sonrası Rehber
✓ Yapmanız Gerekenler
- İlaçlarınızı her gün düzenli olarak alın
- Günde en az 2 kez nabzınızı ve tansiyonunuzu ölçün
- Kontrol randevularınıza mutlaka gelin
- Yeterli uyku alın (7–8 saat)
- Stresi azaltmak için nefes egzersizleri yapın
- Sigara içiyorsanız derhal bırakın
✗ Yapmamanız Gerekenler
- Ağır kaldırmayın (5 kg üzeri) ilk 4–6 hafta
- Araba kullanmayın ilk 2 hafta
- Yalnız duş almayın ilk 1 hafta (baygınlık riski)
- Sigara ve nargile içmeyin
- Alkol tüketmeyin
- İlaca kendi kararınızla ara vermeyin
ℹ Genel Bilgiler
- Cinsel aktiviteye 4–6 hafta sonra başlayabilirsiniz
- Masa başı işe 2 hafta sonra dönebilirsiniz
- Uzun uçuşlar için 2 ay bekleyin, doktorunuza sorun
- Kalp rehabilitasyon programına katılmanız önerilir
⚠ Dikkat
- Depresyon sık görülür, normal bir süreçtir
- Yorgunluk ilk haftalarda beklenen bir durumdur
- Hafif göğüs gerginliği olabilir; ama ağrı olursa hemen arayın
✓ Önerilen Gıdalar
- Zeytinyağı (günde 2–3 yemek kaşığı)
- Haftada 2–3 kez balık (somon, uskumru, sardalya)
- Bol sebze ve meyve (günde 5 porsiyon)
- Tam tahıllı ekmek ve tahıllar
- Bakliyat (mercimek, nohut, fasulye)
- Az yağlı süt ürünleri
- Kuruyemiş (ceviz, badem — avuç içi kadar)
✗ Kaçınılacak Gıdalar
- Tuz kısıtlaması: Günde 2–3 gr'dan az
- Kırmızı et (haftada 1'den fazla değil)
- İşlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis)
- Hazır gıdalar ve fast food
- Tereyağı ve margarin
- Şekerli içecekler, kola
- Tam yağlı süt ürünleri
ℹ Akdeniz Diyeti Önerilir
- Kalp krizi sonrası Akdeniz diyeti en çok kanıtlanmış beslenme şeklidir
- Günde 6–8 bardak su için (kalp yetmezliği yoksa)
- Kafein kısıtlaması gerekmez; günde 1–2 kahve içebilirsiniz
- Diyetisyen desteği almayı düşünün
✓ Aktivite Programı
- 1. Hafta: Yalnızca ev içi yürüyüş, kısa adımlar
- 2–3. Hafta: Düz zeminde 15–20 dk yürüyüş
- 4–6. Hafta: 30 dk tempolu yürüyüş, merdiven
- 6+ Hafta: Kardiolog onayıyla yüzme, bisiklet
- Nabzınızı aktivite sırasında takip edin
- Kardiyak Rehabilitasyon programına katılın
✗ Kaçınılacak Aktiviteler
- Ağır halter ve kaldırma egzersizleri (3 ay)
- Ani ve yoğun tempolu sporlar
- Nefes tutma gerektiren egzersizler (Valsalva)
- Soğuk ve çok sıcak havada egzersiz
- Yorgunluk hissedince durmadan devam etmek
⚠ Aktiviteyi Durdurun
- Göğüs ağrısı veya baskısı hissederseniz
- Nefes darlığı belirgin artarsa
- Baş dönmesi veya bayılma hissi olursa
- Nabız 120/dk'yı aşarsa
ℹ Hedef Nabız
- Egzersiz sırasında: 100–110 atım/dk
- İstirahat nabzı: 55–70 atım/dk (beta bloker ile)
- Nabzı hesaplama: 220 − yaş × %60–70
⚠️ İlaçlar hekiminiz tarafından bireysel olarak düzenlenir. Aşağıdaki tablo genel bilgi amaçlıdır.
| İlaç Grubu | Preparat | Ne İçin? | Önem |
|---|---|---|---|
| Aspirin | Asetilsalisilik asit | Kan pıhtılaşmasını önler | Hayati Önem |
| Kan Sulandırıcı (İkinci İlaç) | Tikagrelor / Klopidogrel / Prasugrel | Stent tıkanmasını ve yeni kriz önler | Hayati Önem |
| Statin | Rozuvastatin / Atorvastatin / Pitavastatin | Kolesterolü düşürür, damarı korur | Hayati Önem |
| Beta Bloker | Metoprolol / Bisoprolol / Karvedilol | Kalp hızını ve yükü azaltır | Önemli |
| ACE/ARB | Enalapril / Perindopril / Valsartan | Kalp kasını korur, yeniden yapılanma önler | Önemli |
✗ İlaç Kullanımında Dikkat
- Doktor onayı olmadan ikili kan sulandırıcı tedaviyi ASLA kesmeyin
- Ibuprofen, naproksen gibi ağrı kesicileri kullanmayın (aspirin ile etkileşir)
- Bitkisel ve tamamlayıcı ürünleri doktorunuza sorun
Bu Belirtilerde Hemen 112'yi Arayın!
- Göğüste baskı, ağrı veya sıkışma hissi (5 dakikadan uzun)
- Ağrının sol kola, çeneye veya sırta yayılması
- Ani nefes darlığı
- Soğuk terleme ve bulantı ile birlikte ağrı
- Bayılma veya şiddetli baş dönmesi
- Çarpıntı ile birlikte göğüs ağrısı
📞 112
ℹ Acil Başvuru Süreci
- Taburculuk kağıdınızı ve ilaç listenizi yanınızda bulundurun
- Aspirin bulunursa çiğneyin (500 mg değil, 300 mg); alerjiniz yoksa
- Ambulans bekliyorken oturun, hareket etmeyin
- Kapıyı açık bırakın, içeriden kilitlemeyin
🔬 Perkütan Koroner Girişim
Stent / Anjiyoplasti Sonrası Rehber
✓ Yapmanız Gerekenler
- İkili kan sulandırıcı tedavinizi aksatmadan alın
- Düzenli kontrol randevularına gelin
- Kan basıncı ve kolesterol takibinizi sürdürün
- Sigarayı tamamen bırakın
- Hafif yürüyüşe başlayabilirsiniz (3. günden itibaren)
✗ Yapmamanız Gerekenler
- Doktor onayı olmadan kan sulandırıcı ilacınızı kesmeyiniz — ASLA
- Ağır kaldırmaktan kaçının (2–4 hafta)
- Diş çekimi veya ameliyat öncesi kardiyoloji onayı alın
- İbuprofen ve benzeri ağrı kesiciler kullanmayın
ℹ Stent Hakkında
- İlaç salan stentler en az 12 ay ikili kan sulandırıcı gerektirir
- Stent kendiliğinden "düşmez" veya yerinden çıkmaz, normaldir
- MRI çekimi genellikle güvenlidir; çekimi yapacak merkeze bilgi verin
- Metal dedektörlerinde alarm vermez
✓ Giriş Yeri Bakımı (Radial/Femoral)
- Giriş bölgesini temiz ve kuru tutun
- İlk 2 gün pansuman değişimi yapın veya yaptırın
- Kabuk bağlarsa kendi kendine dökülmesini bekleyin
- Kolda (radial): bant yeşile dönünce çıkabilir
- Kasıkta (femoral): 24 saat basınç pansuman kalabilir
✗ Giriş Bölgesinde Dikkat
- İlk 48 saat boyunca o kolu kullanmayın
- Kabukları koparmayın, ovuşturmayın
- Havuz, deniz, hamam — 7–10 gün bekleme
- Kasığa bası uygulamamak için oturup kalkarken dikkatli olun
⚠ Acil Durumlar
- Giriş yerinde ani şişlik veya morluğun yayılması → Hemen başvurun
- Kanama durmuyor, bası ile geçmiyorsa → 112
- Kolda uyuşma veya his kaybı → Hemen başvurun
ℹ Normal Bulgular
- Giriş bölgesinde hafif morluk normaldir
- Kolda hafif ağrı 1–2 hafta sürebilir
- Kasıkta sertlik hissi 2–3 haftada geçer
⚠️ Stent sonrası en kritik konu ilaç uyumudur.
| Preparat | Süre | Neden? | Not |
|---|---|---|---|
| Asetilsalisilik asit (Aspirin) | Ömür boyu | Kan pıhtısını önler | Kesmeyiniz |
| Kan Sulandırıcı (İkinci İlaç) Tikagrelor / Klopidogrel / Prasugrel | Min. 12 ay | Stent tıkanması veya daralmasını önler | Kesmeyiniz |
| Kolesterol İlacı (Statin) Rozuvastatin / Atorvastatin | Ömür boyu | Kolesterolü düşürür, LDL hedefi <55 mg/dL | Sürdürünüz |
| Kalp Hızı & Tansiyon İlacı Metoprolol / Bisoprolol / Enalapril / Perindopril | Doktora bağlı | Kalbi korur | Doktora sorun |
⚠ Herhangi Bir Ameliyat/Girişim Öncesi
- Diş çekimi, kolonoskopi, katarakt dahil tüm girişimlerde kardiyoloji onayı alın
- İlaçları kesmek stent tıkanmasına yol açabilir — hayati tehlike
- Acil ameliyat gerekirse cerraha stentiniz olduğunu ve ilaçlarınızı söyleyin
Hemen 112'yi Arayın — Stent Tıkanması Belirtileri
- Göğüste ani başlayan baskı/ağrı (işlem öncesiyle aynı his)
- Sol kola, çeneye veya sırta yayılan ağrı
- Soğuk terleme, bulantı, solgunluk ile birlikte ağrı
- Ani nefes darlığı
- Çarpıntı ile göğüs ağrısı
📞 112
⚡ Atriyal Fibrilasyon
Ritim Bozukluğu (AF) Sonrası Rehber
✓ Yapmanız Gerekenler
- Kan sulandırıcı (antikoagülan) ilacınızı kesinlikle alın
- Nabzınızı günde bir kez sayın (düzensizlik için)
- Tansiyonunuzu düzenli ölçün
- Stres yönetimi için nefes ve meditasyon yapın
- Düzenli uyku ve uyku apnesini tedavi ettirin
- Kontrol randevularınıza gelin
✗ Yapmamanız Gerekenler
- Alkol almayın (güçlü AF tetikleyicisidir)
- Kafein aşırı tüketiminden kaçının
- Kan sulandırıcı ilacınızı kendiniz kesmeyin
- Düzensiz uyku düzeninden kaçının
ℹ AF Hakkında
- AF ataklarında hafif çarpıntı, yorgunluk ve nefes darlığı normal
- İlaç doğru kullanıldığında felç riski çok azalır
- Bazı hastalarda ritim bozukluğu hissedilmeyebilir (sessiz AF)
⚠ Dikkat
- Kanama belirtileri (mor leke, dışkıda kan) varsa bildirin
- Warfarin kullanıyorsanız INR takibinizi ihmal etmeyin
- Yeşil yapraklı sebze tüketimini sabit tutun (K vitamini)
✗ Bilinen AF Tetikleyicileri — Kaçının
- Alkol: En güçlü AF tetikleyicisi, "Tatil kalbi sendromu" olarak bilinir
- Aşırı kafein: Çok fazla kahve veya enerji içeceği
- Uyku apnesi: Tanılanmamışsa test yaptırın (OSAS)
- Yüksek stres: Kortizol artışı kalbi doğrudan etkiler
- Aşırı yorgunluk ve düzensiz uyku
- Dehidrasyon: Yaz aylarında yeterli su için
- Aşırı yemek: Büyük öğünler vagal refleks yoluyla AF başlatabilir
ℹ Kişisel Tetikleyici Günlüğü Tutun
- AF atağı başladığında ne yaptığınızı, ne yediğinizi not edin
- Uyku saatlerini, stres düzeyini kaydedin
- Zamanla kendi tetikleyicilerinizi keşfedebilirsiniz
- Bu bilgileri doktorunuzla paylaşın
⚠️ İlaçlar hekiminiz tarafından bireysel olarak düzenlenir.
| İlaç Grubu | Preparat | Ne İçin? | Önem |
|---|---|---|---|
| DOAK / Warfarin | Rivaroksaban / Apiksaban / Dabigatran / Warfarin | Felç ve pıhtı önleme | Hayati Önem |
| Beta Bloker | Metoprolol / Bisoprolol / Karvedilol | Kalp hızı kontrolü | Hayati Önem |
| Ritim İlacı | Amiodaron / Flekainid / Sotalol | Normal ritmi sürdürme | Önemli |
⚠ Warfarin Kullanıyorsanız
- INR hedef aralığı genellikle 2.0–3.0 (doktorunuza sorun)
- Yeşil yapraklı sebzeler (ıspanak, maydanoz) miktarını sabit tutun
- Yeni ilaç başlamadan önce mutlaka doktorunuzu bilgilendirin
- Düzenli INR kontrolü ihmal edilmemeli
Hemen 112'yi Arayın!
- Yüzde, kolda veya bacakta ani uyuşma / güçsüzlük (felç belirtisi)
- Ani konuşma güçlüğü veya anlama güçlüğü
- Ani görme kaybı
- Bayılma veya bilinç kaybı
- Çok hızlı ve düzensiz çarpıntı ile nefes darlığı
- Göğüs ağrısı ile birlikte ciddi çarpıntı
📞 112
ℹ Felç Belirtileri — FAST Testi
- F — Face (Yüz): Yüzün bir yanı düşüyor mu?
- A — Arms (Kollar): Bir kol aşağı düşüyor mu?
- S — Speech (Konuşma): Konuşma bozuk veya yok mu?
- T — Time (Zaman): Hemen 112'yi arayın!
🔋 Kalp Pili
Kalp Pili Takıldıktan Sonra Rehber
✓ Yapmanız Gerekenler
- Kalp pilinizin marka ve model kartını her zaman yanınızda taşıyın
- Düzenli kontrol randevularınıza (pil sorgulama) mutlaka gelin
- Hekiminiz tarafından verilen nabız alt sınırını öğrenin
- Cihazı takılan tarafta kolunuzu yavaşça egzersizle güçlendirin (hekim onayıyla)
- İlaçlarınızı düzenli alın
- Varsa uzaktan izlem cihazınızı (home monitor) kullanın
✗ Yapmamanız Gerekenler
- Cep telefonunu kalp pilinizin olduğu tarafa yakın tutmayın (karşı cebe koyun)
- Güçlü manyetik alanlara yaklaşmayın (örn. MRI — doktorunuza sorun)
- İlk 4–6 hafta pil tarafındaki kolu omuz hizasının üstüne kaldırmayın
- Endüstriyel elektrikli aletler yanında uzun süre çalışmayın
- Doktor onayı olmadan spor dallarına başlamayın
ℹ Kalp Pili Nedir?
- Kalp piliniz, kalbinizin ritmini düzenleyen küçük bir cihazdır
- Pilsiz hayatta kalınabilir; pil kalbi destekler, kalbinizi tamamen kontrol etmez
- ICD (şok cihazı) varsa, tehlikeli ritim bozukluğunda otomatik şok verir — bu normaldir
- Pil ömrü genellikle 7–15 yıl arasındadır
⚠ Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Havaalanı güvenlik kapılarından hızlıca geçin, beklemeden durmayın
- Cihaz kartınızı görevlilere gösterin
- Diş tedavisi, ameliyat veya endoskopi öncesinde mutlaka bildirin
- Nabzınız hekimin belirlediği sınırın altına düşerse acile başvurun
- Pil yerinde şişlik, ısı artışı (ateş hissi) veya kızarıklık oluşursa hemen doktorunuza başvurun
✓ Yara Bakımı
- İlk 7–10 gün yaranızı kuru tutun
- Pansuman değişimini hekim ekibinin söylediği şekilde yapın
- Kabuk bağlarsa kendi kendine dökülmesini bekleyin, koparmayın
- Yara iyileştikten sonra (2–3 hafta) hafifçe nemlendirici krem uygulayabilirsiniz
✗ Kaçının
- İlk 2 hafta yara yerine banyo küveti, deniz veya havuz suyu değmesin
- Yarayı ovuşturmayın veya sıkmayın
- Pil cihazının üzerine baskı uygulayan dar kıyafetten kaçının
- Güneş ışığına yarayı doğrudan maruz bırakmayın
⚠ Hemen Başvurun
- Yaradan akıntı, ısı artışı veya kızarıklık varsa (enfeksiyon belirtisi)
- Şişlik ve cilt rengi değişikliği hızla artıyorsa
- Cihazın olduğu bölge ağrılı ve sertleşiyorsa
✓ Günlük Hayatta Güvenli Olan Şeyler
- Cep telefonu: Karşı tarafa koyulursa güvenlidir
- Mikrodalga fırın: Modern cihazlar güvenlidir
- Bilgisayar, tablet, TV: Sorunsuz kullanılabilir
- Alışveriş merkezleri (hırsızlık önleme kapıları): Hızlıca geçmek güvenlidir
- Uçak yolculuğu: Güvenlidir; cihaz kartınızı gösterin
- Yürüyüş, hafif egzersiz: Hekim onayıyla serbesttir
✗ Dikkatli Olunması Gereken Yerler ve Durumlar
- MRI cihazı: Özel kalp pili türleri hariç girilmemesi gerekir — doktora sorun
- Elektrik kaynak makinesi (kaynak işi): Güçlü elektromanyetik alan oluşturur
- Yüksek gerilim hatları ve trafo binaları: Yakın durmaktan kaçının
- Radyasyon tedavisi (kanser radyoterapisi): Cihaza zarar verebilir, kardiyoloji bilgilendirilmeli
- ICD'li hastalarda temas sporları: Hekim onayı gerekir
Hemen 112'yi Arayın!
- Bayılma veya neredeyse bayılma hissi
- Çok yavaş nabız (hekiminizin belirlediği sınırın altında)
- ICD şok verdikten sonra kendinizi iyi hissetmiyorsanız
- Şiddetli çarpıntı veya göğüs ağrısı
- Nefes alamama hissi
📞 112
ℹ ICD Şok Verirse Ne Yapmalısınız?
- Bir şok verdiyse ve kendinizi iyi hissediyorsanız — oturun, dinlenin, kardiyoloji kliniğinizi arayın
- Birden fazla şok verdiyse veya kötü hissediyorsanız — hemen 112'yi arayın
- Elinizden tutarsanız hafif bir his duyabilirsiniz; bu zararsızdır
- Yanınızdakiler şok sırasında size dokunabilir, tehlikeli değildir
🩺 Hipertansiyon
Yüksek Tansiyon Yönetimi Rehberi
✓ Yapmanız Gerekenler
- Tansiyonunuzu her gün aynı saatte ölçün ve kaydedin
- İlaçlarınızı her gün düzenli olarak, aynı saatte alın
- Düzenli yürüyüş yapın (haftada en az 5 gün, 30 dakika)
- Tuz tüketimini kısıtlayın (günde 1 çay kaşığından az)
- Kontrol randevularınıza gelin
- Stresi azaltmaya çalışın; nefes egzersizleri yapın
✗ Yapmamanız Gerekenler
- İlacınızı tansiyonunuz normale dönse bile kesmeyiniz
- Tuzlu atıştırmalık, hazır çorba, konserve yiyeceklerden kaçının
- Sigara içmeyin (damarları daraltır, tansiyonu yükseltir)
- Alkol tüketmeyin veya çok sınırlı tutun
- Strese girip ölçüm yapmaktan vazgeçmeyin
ℹ Hipertansiyon Nedir?
- Tansiyon 140/90 mmHg ve üzerinde ise "yüksek" kabul edilir
- Çoğu kişide hiçbir belirti vermez — bu yüzden "sessiz katil" denir
- Uzun vadede kalp krizi, felç ve böbrek hasarına yol açabilir
- Tedavi ile tamamen kontrol altına alınabilir
⚠ Dikkat
- Soğuk algınlığı ilaçlarında (dekonjestanlar) tansiyon yükseltici maddeler olabilir — eczacıya sorun
- Ağrı kesici olarak ibuprofen ve naproksen tansiyonu yükseltebilir, parasetamol tercih edin
- Sabah uyandıktan 30 dakika sonra ölçüm yapın; stresli anlardan kaçının
✓ Önerilen Gıdalar
- Muz, portakal, kivi (potasyum zengini, tansiyonu dengeler)
- Ispanak, brokoli, taze sebzeler
- Az yağlı süt ve yoğurt (kalsiyum)
- Tam tahıllı ekmek ve tahıllar
- Haftada 2–3 kez balık
- Zeytinyağı, kuruyemiş (ceviz, badem)
✗ Kaçınılacak Gıdalar
- Tuz — yemek masasından tuzluğu kaldırın
- İşlenmiş et: sucuk, salam, sosis, pastırma
- Hazır çorba, paketli atıştırmalık, cips
- Turşu ve salamura ürünler
- Alkollü içecekler
- Aşırı kahve tüketimi (günde 2'den fazla)
♥ DASH Diyeti — Tansiyona Özel Beslenme
- DASH diyeti hipertansiyon için en çok önerilen beslenme şeklidir
- Temel ilkesi: bol sebze-meyve, düşük tuz, az yağlı süt ürünleri
- Kilo vermeniz de tansiyonu düşürür: 10 kg vermek tansiyonu 5–10 mmHg azaltabilir
- Düzenli egzersiz (yürüyüş) tansiyonu ilaç kadar etkin düşürebilir
- Stresi yönetmek için nefes egzersizi, yoga veya meditasyon deneyin
✓ Doğru Tansiyon Ölçümü İçin
- Zamanlama: Sabah uyandıktan 30 dakika sonra veya akşam yatmadan önce ölçün
- Dinlenme: Ölçümden önce 5 dakika sessizce oturun
- Pozisyon: Kolunuzu kalp hizasında, masaya koyun; ayaklarınız yere bassın
- Manşet: Manşet çıplak kol üzerine, iki parmak yukarıda (dirsek kıvrımı) olmalı
- Kayıt: Her iki değeri (büyük/küçük tansiyon) ve tarihi not edin
- Sıklık: Günde sabah-akşam iki kez ölçüm ideal; doktorunuza sorun
ℹ Tansiyon Sınıflandırması (2023 Avrupa Kılavuzu)
- Normal: 120/80 mmHg altında
- Yüksek Normal: 130–139 / 85–89 mmHg
- Evre 1 Hipertansiyon: 140–159 / 90–99 mmHg
- Evre 2 Hipertansiyon: 160–179 / 100–109 mmHg
- Evre 3 Hipertansiyon: 180/110 mmHg ve üzeri
- Tedavi hedefi genellikle 130/80 mmHg altıdır — doktorunuza sorun
⚠ Ölçüm Hatalarından Kaçının
- Ölçümden 30 dakika önce kahve veya sigara içmeyin
- İdrar sıkıştırmasıyla ölçüm yapmayın
- Tek ölçüme güvenmeyin; aynı oturuşta 2 ölçüm yapın, ortalamasını alın
- Sol ve sağ kol arasında 10 mmHg'dan fazla fark varsa bildirin
⚠️ İlaçlar hekiminiz tarafından bireysel olarak düzenlenir.
| İlaç Grubu | Preparat | Ne İçin? | Önem |
|---|---|---|---|
| ACE İnhibitörü | Enalapril / Ramipril / Lizinopril | Damarları gevşetir, tansiyonu düşürür | Hayati Önem |
| ARB (Tansiyon Düşürücü) | Valsartan / Losartan / İrbesartan | ACE'ye alternatif, böbrekleri korur | Hayati Önem |
| Kalsiyum Kanal Blokeri | Amlodipin / Nifedipin | Damarları genişletir | Önemli |
| İdrar Söktürücü | Hidroklorotiyazid / İndapamid | Vücuttaki fazla suyu atar | Önemli |
| Beta Bloker | Metoprolol / Bisoprolol | Kalp hızını ve yükünü azaltır | Doktora sorun |
✗ İlaç Kullanımında Dikkat
- Tansiyonunuz normal görünse de ilacı kesmeyiniz — ilaç sayesinde normaldir
- Ağrı kesici olarak ibuprofen kullanmayınız; parasetamol tercih edin
- Bitkisel çaylar ve destekler için hekiminize sorun
- Sabah ilk ilacınızı uyandıktan sonra alın, yatmadan almayın (hekim önermemişse)
Bu Belirtilerde Hemen 112'yi Arayın!
- Tansiyon 180/110 mmHg'nın üzerindeyse ve baş ağrısı, bulanık görme varsa
- Yüzde, kolda veya bacakta ani uyuşma / güçsüzlük (felç belirtisi)
- Ani konuşma güçlüğü veya anlama güçlüğü
- Ani şiddetli baş ağrısı ("ömrümde bu kadar şiddetli baş ağrısı olmamıştı")
- Göğüs ağrısı ile birlikte yüksek tansiyon
- Bulanık veya çift görme, ani görme kaybı
📞 112
ℹ Tansiyon Yüksek Çıktığında Ne Yapmalısınız?
- Sakin kalın, oturun ve dinlenin — stres tansiyonu daha da yükseltir
- 5–10 dakika sonra tekrar ölçün
- Belirgin belirti yoksa ve tek ölçüm yüksekse 30 dakika dinlenip tekrar ölçün
- Sürekli yüksek çıkıyor veya belirti varsa kardiyoloji kliniğinizi ya da 112'yi arayın
- Kendi kendinize ekstra ilaç almayın
💙 Kronik Kalp Yetmezliği
Kalp Yetmezliği Sonrası Rehber
✓ Yapmanız Gerekenler
- Her sabah aynı saatte, aç karnına, aynı kıyafetle tartılın
- İlaçlarınızı düzenli alın — özellikle idrar söktürücüyü
- Tuz ve sıvı kısıtlamasına uyun (hekiminizin önerdiği miktarda)
- Nefes darlığınızın değişip değişmediğini günlük takip edin
- Kontrol randevularınıza mutlaka gelin
- Hafif yürüyüş yapın (hekim onayıyla, aşırıya kaçmadan)
✗ Yapmamanız Gerekenler
- Tuz eklemeyin — hazır gıda, konserve, işlenmiş etten kaçının
- Günlük sıvı miktarınızı aşmayın (genellikle 1.5–2 litre)
- İdrar söktürücünüzü kendiniz kesmeyiniz
- Ağır egzersiz ve kaldırma hareketlerinden kaçının
- Sigara ve alkol kesinlikle yasak
- NSAİİ (ibuprofen, naproksen) kullanmayın
ℹ Kalp Yetmezliği Nedir?
- Kalbiniz yeterince güçlü pompalayamadığında vücudunuz gerekli kanı alamaz
- Bu durum nefes darlığı, yorgunluk ve bacaklarda şişliğe yol açar
- İlaç ve yaşam düzenlemesiyle semptomlar önemli ölçüde azaltılabilir
- İyi kontrol edilen kalp yetmezliği olan kişiler aktif bir yaşam sürebilir
⚠ Dikkat
- 2 günde 2 kg veya 1 haftada 3 kg kilo artışı → hekiminizi arayın (sıvı birikimi)
- Grip veya ateşli hastalıklarda sıvı ihtiyacı değişir — doktorunuza sorun
- Soğuk hava nefes darlığını artırabilir; dışarı çıkarken ağız-burunuzu örtün
✗ Neden Sıvı ve Tuz Kısıtlaması?
- Kalp yetmezliğinde kalp zayıf olduğundan fazla sıvı akciğerlerde ve bacaklarda birikir
- Bu birikim nefes darlığına ve şişliğe neden olur
- Tuz vücutta su tutulumunu artırır — bu yüzden tuz düşmanınızdır
- Hekim önerisi olmadan sıvı miktarınızı artırmayın
✓ Sıvı Sayılan Her Şey
- Su, çay, kahve, süt, meyve suyu
- Çorba ve sulu yemekler
- Dondurma ve muhallebi
- Meyvenin içindeki su da kısmen sayılır
- Günlük toplam miktarınızı hekiminizle konuşun (genellikle 1.5 L)
♥ Tuz Kısıtlama Pratik Öneriler
- Yemek masasından tuzluğu kaldırın
- Paket üzerinde "sodyum" veya "Na" yazan değeri kontrol edin (günde 2000 mg altında)
- Baharat ve limon suyuyla lezzet katın
- Hazır çorba, ketçap, soya sosu gibi ürünler çok tuz içerir
✓ Her Gün Yapmanız Gereken 4 Kontrol
- 1. Tartı: Sabah aynı saatte, aç karnına, aynı kıyafetle — değişimi not edin
- 2. Nefes: Düz yatarken nefes almakta güçlük var mı? Kaç yastıkla uyuyabiliyorsunuz?
- 3. Şişlik: Bacak ve ayak bileklerinize bakın — sabah-akşam karşılaştırın
- 4. Enerji: Dünkü aktiviteleri yapabiliyor musunuz? Normalden çok mu yoruluyorsunuz?
⚠ Hekiminizi Arayın
- 2 günde 2 kg veya 1 haftada 3 kg kilo artışı
- Geceleri düz yatamıyorsanız (2'den fazla yastık)
- Bacak şişliği aniden artıyorsa
- Her zamankinden çok daha yorgunsa
ℹ Kalp Yetmezliği Günlüğü Tutun
- Tarihi, kiloyu, nefes durumunu, şişlik derecesini not edin
- Bu bilgileri kontrollerinizde getirin — hekiminiz için çok değerli
- Akıllı saatler veya uygulamalar da bu konuda yardımcı olabilir
⚠️ Kalp yetmezliğinde ilaç uyumu son derece önemlidir. Hekiminiz ilaçlarınızı bireysel olarak düzenler.
| İlaç Grubu | Preparat | Ne İçin? | Önem |
|---|---|---|---|
| Kalp Koruma İlacı (ACE/ARB/ARNİ) | Ramipril / Valsartan / Sakubitril+Valsartan | Kalbi korur, ömrü uzatır | Hayati Önem |
| Kalp Hızı İlacı (Beta Bloker) | Karvedilol / Bisoprolol / Metoprolol süksinat | Kalbi korur, ritmi düzenler | Hayati Önem |
| İdrar Söktürücü | Furosemid / Torasemid | Şişliği ve nefes darlığını azaltır | Hayati Önem |
| Kalp Koruyucu (Aldosteron Blokeri) | Spironolakton / Eplerenon | Kalbi korur, potasyumu dengeler | Önemli |
| Şeker-Kalp İlacı (SGLT2) | Dapagliflozin / Empagliflozin | Kalp yetmezliğini yavaşlatır | Önemli |
✗ Kesinlikle Kaçının
- İbuprofen ve naproksen gibi ağrı kesiciler kalp yetmezliğini kötüleştirir
- İdrar söktürücünüzü kendiniz kesmeyiniz — şişlik hızla geri döner
- Bitkisel çaylar ve ek ürünler için mutlaka hekiminize sorun
- Grip ilaçlarındaki dekonjestanlar (burun açıcı) zararlı olabilir — eczacıya sorun
Hemen 112'yi Arayın!
- Ani ve şiddetli nefes darlığı — oturduğunuzda bile geçmiyorsa
- Pembe köpüklü veya kanlı balgam
- Göğüs ağrısı veya baskısı
- Bayılma veya bilinç bulanıklığı
- Dudaklar veya tırnaklar morardıysa
- Çok hızlı veya çok yavaş çarpıntı ile kötü hissetme
📞 112
ℹ Acil Başvuru Öncesi
- Oturun, öne eğilin — bu pozisyon nefes almayı kolaylaştırır
- İlaç listenizi ve taburculuk kağıdınızı yanınıza alın
- Ambulans gelene kadar hareket etmeyin
- Önceki hastane başvurularınızı ve tetkik sonuçlarınızı da götürün